Ümit Özlale: “Ticaret Politikasının İlk Yapması Gereken Şey, Üretim Zincirinin Tekelleşmesini Önlemek”
![](https://serinhisarajans.com.tr/wp-content/uploads/2023/11/umit-ozlale-ticaret-politikasinin-ilk-yapmasi-gereken-sey-uretim-zincirinin-tekellesmesini-onlemek-7aO96Wz1.webp)
İYİ Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale, Ticaret Bakanlığı bütçesinin görüşüldüğü Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe Komisyonu’nda şunları söyledi: “Enflasyonla mücadelede ticaret politikasının yapması gereken ilk şey, ekonominin tekelleşmesini önlemektir. Türkiye’de üretim zincirinin ortasında yer alan üreticilerin istedikleri karı elde edememelerinin nedenlerinden biri de bu.” “Fazla fiyat artışının nedenlerinden biri de üretim zincirinin tekelleşmesidir. Ticaret politikanızı şekillendirirken ilk yapmanız gereken o üretim zincirini kontrol altına almak ve oradaki tekelleşmeyi engellemektir” dedi.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Plan ve Bütçe Komisyonu’nda 2024 yılı bütçe görüşmeleri sürüyor. Ticaret Bakanlığı’nın 2024 yılı bütçe tasarısı bugün komisyonda görüşülüyor. Toplantılarda İYİ Parti Grubu adına konuşan İzmir Milletvekili Ümit Özlale, şunları söyledi:
“PARA POLİTİKASINA GÜVENİLMEYEN TÜRKİYE’DE NEDEN BU KADAR ALTIN İTHAL EDİLİYOR”
“Türkiye’nin ihracat şampiyonu olduğu, ithalatın azaldığı iddiası doğru değil. Baktığımızda Türkiye, dünya ihracatından aldığı pay itibarıyla ilk 16 ülke arasında 16’ncı, ithalatta ise üçüncü sırada yer alıyor, yani sorunlarımız hâlâ azalmıyor.” Altın ithalatı Türk ekonomisine duyulan güvensizliğin bir sonucudur. Neden Türkiye’de? Para politikasına bağlı olmadığı için bu kadar çok altın ithal ediliyor. Önümüzdeki dönemde bu ithalat rakamını düşüreceksek, buna ihtiyacımız var. Önce reel bir ekonomi politikası izlemek, yani ‘Altın ithalatını kaldırdıktan sonra aslında dış ticaret dengemiz düzeliyor’ demek pek inandırıcı değil çünkü ekonomi politikamız kötü tasarlanmış. İthalat yapıyorsunuz.
“ BEN İHRACATLA BÜYÜYORUZ BEN İKİ ÇIRAKLIK KURULUŞUNDAN ÖNCE ÇALIŞTI sığınak KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLİ BEN İŞLETMELERİN HİZMETİNE EKLEMEK GEREKİR BEN “SENİN”
İhracatçılarımızın en çok ihtiyaç duyduğu şeylerden biri de nitelikli iş gücü ihtiyacıdır. Nitelikli işgücünü sadece üniversite mezunu ya da meslek lisesi mezunu olarak anlamamak gerekir. Sayın Bakanım bunu daha önceki dönemlerde de defalarca dile getirmiştik, Türkiye’de çıraklık kurumu bittiği için küçük ve orta ölçekli işletmelerimizin ciddi personel ihtiyacı var. Dolayısıyla ne yazık ki 4+4+4 denilen eğitim sistemine geçildikten sonra Türkiye’de çıraklık kurumu tamamen sona erdi. Herkesin üniversite mezunu olması gerekmiyor ama herkesin meslek sahibi olması gerekiyor. Hele ki ihracatla büyüyeceksek çıraklık kurumunun bir an önce küçük ve orta ölçekli işletmelerin hizmetine sunulması gerekiyor. Elbette doğal çırakların insanca yaşamasını sağlayacak tüm çalışma koşullarını ve fiyatları sağlayarak yüksek öğreniminizi revize etmeniz gerekiyor.
“BU YEŞİL BEN L DÖNÜŞÜME DAHA FAZLA PAY AYIRMANIZI TAVSİYE EDİYORUZ BEN YEMEK BEN “M”
Hem Bakanlığın strateji raporunda hem de bütçenizde bu yeşil dönüşüme daha fazla pay ayırmanızı tavsiye ederim, çünkü önümüzdeki dönemde başka ülkelere ihracat yapacaksınız, biz de burada bütçenin tamamı için yapılan görüşmelerde aynı şeyi söyledik. Bu çevre düzenlemeleri, özellikle Avrupa Birliği’ne olan ihracatımızı etkileyecektir. İhracatımız açısından ciddi sıkıntılar yaratacak gibi görünüyor. İhracatta hızlı değiliz, gemilerin limanda ortalama bekleme sürelerine baktık. Şu anda Türkiye’nin durumu iyi değil, dolayısıyla doğru ve çok daha hızlı ihracat yapmanız gerekiyor.
“T BEN CARET POL DİNİNİN İLKİ YAPMASI GEREKENİ ÜRETİN BEN MZ İNCİR TEKELLEŞME sığınak ÖNLEMEK”
Enflasyonla mücadelede ticaret politikasının yapması gereken ilk şey, üretim zincirinin tekelleşmesini önlemektir. Türkiye’de üretim zincirinin ortasında yer alan üreticilerin istedikleri karı alamamalarının nedenlerinden biri de bu fahiş fiyat artışının nedenlerinden biri de üretim zincirinin tekelleşmesidir. Ticaret politikanızı şekillendirirken ilk yapmanız gereken o üretim zincirini kontrol altına almak ve orada tekelleşmeyi önlemektir. Kooperatifçilik anlayışımızı gözden geçirmemiz gerekiyor. Avrupa’da yüzde 46, ülkemizde ise maalesef yüzde 2. Kooperatiflerin neden verilen tüm desteklere rağmen istediğimiz düzeyde olmadığını, Türkiye’de üretici örgütlerinin neden hala can çekiştiğini, yolsuzluk ve rüşvetin önemli bir kısmının neden burada yaşandığını biraz düşünmemiz gerekiyor.
“DAHA ÖNCE DENETLEDİĞİNİZ, DÜZENLEDİĞİNİZ ŞEY BEN “YENİ OLMAYAN BİR KURULUŞTA YÖNETİM KURULU ÜYESİ OLAMAZSINIZ”
Türkiye’de gerçekten rekabeti tesis etmek istiyorsak, özellikle denetleyici ve düzenleyici kurumların üst düzey yöneticilerinin görevden ayrıldıktan sonra herhangi bir yerde çalışmasının engellenmesi, özellikle görevdeyken yönetim kurulu üyesi olmaması gerekmektedir. Bu ya rekabetin temelinden, rekabetin kendisinden farklı ya da örtüşen bir şey değil, taban tabana zıt bir şey. “Denetlediğiniz, düzenlediğiniz bir yerdesiniz, o kurumun başkanısınız, oradan ayrıldığınızda bir ay önce denetleyip düzenlediğiniz bir kurumun yönetim kurulu üyesi olamazsınız.”